Author :
Abstract
Bu çalışma, Türkiye ekonomisinde tarım ve sanayi sektörlerinin nasıl etkileşimde bulunduğunu incelemektedir. Geleneksel tarım sektörü ve modern sanayi sektöründen oluşan bir ekonomiyi tanımlayan Lewis (1954) ikili sektör modelini kullanarak, 1991-2023 yılları için uzun ve kısa vadeli ilişkileri analiz etmek için kullanılan bir istatistiksel yöntem olan ARDL (Oto-regresif Dağıtılmış Gecikme) sınır testi yaklaşımını uygulamaktadır. Lewis'e göre, ekonomik gelişme, işgücü ve sermayenin düşük verimli tarımdan yüksek verimli sanayiye geçmesiyle sağlanır. Bu çerçeveye dayanarak, ampirik bulgular ilgi çekici bir dinamik ortaya koymaktadır. Sanayi sektörü (LNSAN, sanayi üretiminin logaritması) ekonomik büyümeyi tetiklemekte ve istatistiksel olarak anlamlı bir pozitif etki göstermektedir. Öte yandan, tarım sektörü (LNAGR, tarımsal üretimin logaritması) uzun vadede büyümeyi azaltmaktadır. İlginç bir şekilde, etkileşim terimi (LNETK = LNAGR × LNSAN) pozitif ve anlamlıdır, bu da her iki sektörün birlikte büyüdüğü durumlarda ekonomik büyümenin hızlandığını göstermektedir. F-Bounds testi, uzun vadeli koentegrasyonun varlığını doğrulamaktadır. Son olarak, hata düzeltme katsayısı (–0,90) kısa vadeli dengesizliklerin hızla düzeltildiğini göstermektedir. Bu ampirik sonuçlar bir araya getirildiğinde, modelin Türkiye'ye uygulanabilirliğini doğrulamaktadır. Tarım tek başına büyümeyi kısıtlarken, sanayi ile birleştirildiğinde sürdürülebilir ekonomik büyümeyi tetiklemektedir. Bu nedenle, tarım ve sanayinin entegrasyonu sadece faydalı olmakla kalmayıp, uzun vadeli ve kapsayıcı büyüme için de vazgeçilmezdir.
Keywords
Abstract
This study explores how the agriculture and industry sectors interact within the Turkish economy. Using the Lewis (1954) dual-sector model—which describes an economy with a traditional agricultural sector and a modern industrial sector—it applies the Autoregressive Distributed Lag (ARDL) bounds testing approach, a statistical analysis for exploring relationships over short and long periods, for 1991–2023. According to Lewis, economic development is achieved as labor and capital move from low-productivity agriculture to high-productivity industry. Building on this framework, the empirical findings show a clear dynamic. The industrial sector (LNSAN, log of industrial output) drives economic growth and has a positive, significant effect on economic growth. In contrast, the agricultural sector (LNAGR, log of agricultural output) reduces long-term growth. The interaction term (LNETK = LNAGR × LNSAN) is positive and significant. This means that when both sectors grow together, economic growth accelerates. The F-Bounds test also confirms the presence of long-run cointegration. The error correction coefficient (–0.90) indicates that any short-run imbalance is corrected quickly. These results demonstrate the necessity of integrating agriculture with industry for Turkey’s economic future. While agriculture alone limits growth, coupling it with industry drives sustainable and inclusive development. Coordinated sectoral strategies are imperative to achieve robust, long-term progress.
