FARKLI BİR DÜNYA ALGISI OLARAK: DÜNYA ŞEHİR-SİSTEM YAKLAŞIMI

Author:

Year-Number: 2012-5 Issue 8
Number of pages: 75-88
Mendeley EndNote Alıntı Yap

Abstract

Dünya üzerinde son on yıllarda yaşanan demografik gelişmeler, şehir konusunun “Dünya Şehir-Sistem” çerçevesinde ela alınmasını zorunlu kılmıştır. Yaklaşık olarak, 2000 yılından itibaren Dünya nüfusunun yarıdan fazlası şehirlerde yaşamaya başlamıştır. Günümüz itibariyle dünya nüfusunun yarıdan fazlasının şehirlerde yaşadığı bu mekânlarda insanların benzer beşeri örgütlenmelere girdikleri, benzer üretim ve tüketim süreçlerine tabi oldukları, benzer biçimlerde sınırlar ötesi çevreyi kirlettikleri ve benzer yöntemlerle bu kirlenme ile devlet sınırlarını aşan bir mücadeleye giriştikleri hesaba katılırsa, şehir konusunun bir “Dünya Şehir-Sistem” çerçevesinde ele alınması gerektiği kendiliğinden ortaya çıkacaktır. Bugün dünya üzerinde 200 kadar devlet bulunmaktadır. Bunların aralarında başta siyasi, sosyal ve ekonomik olmak üzere çeşitli ilişkiler mevcuttur. Bu ilişkilere bakılarak, dünya üzerinde uluslar arası bir sistemden bahsedilebilmektedir. Bugün dünya üzerinde 500 kadar milyonluk şehir bulunmaktadır. Bunların birçoğu arasında da benzer ilişkiler mevcuttur. Bu dönüşüme bakılarak, bugün bir Dünya Şehir-Sistem’den bahsetmek mümkün hale gelmiştir. Nitekim 1990’lardan itibaren çeşitli isimler altında bu konu işlenmektedir. “Dünya Şehir-Sistem” yaklaşımı da son on yılların ürünü bir yaklaşımdır. Bu yaklaşımda özellikle belli ekonomik, enformatik ve kültürel özelliklere sahip şehirlerin etkileşim halinde olduğu bir ‘sistem’ kapsamında düşünülmesi söz konusudur. Konuyla ilgili makale ve kitap yazan belli başlı isimlerden bazıları Peter J. Taylor, G. Catalano, D. R. F. Walker, David A. Smith, Michael Timberlake, Jeffrey Kentor, Roberto Capello, gibi az sayıdaki şehirleşme uzmanı ve akademisyendir.

Keywords

Abstract

Demographic changes of last decades about the city made it necessary to handle this subject in terms of world-city system. Since 2000, almost more than the half of world’s population have been living in the cities. The cities should be taken into consideration as a whole together with all cities of the world. As most of the world’s population live in the cities and the human being share similar organizations in these cities, similar production and consumption processes, similar types of international pollutions, similar transfrontier fight against the environmental pollution all necessitates a “world city-system” for the issues of the city. There are about 200 cities on the world today. Among them, there are various relations especially in politic, economical and social life spaces. According to these relations, it is accepted that there is an international system on the world. Today, there are about 500 cities contains at least 1 million people on the world. The majority of them also have similar relations between themselves. According to this transformation, it is possible to talk about a “World City-System”. Thus, the subject has been studying since 1990’s, under various titles. In this approach, the cities which share similar economic, informatics, and cultural characteristics are examined within an interactive “system”. Some of the authors of related articles and books of limited number of experts and academics are; Peter J. Taylor, G. Catalano, D. R. F. Walker, David A. Smith, Michael Timberlake, Jeffrey Kentor, Roberto Capello.

Keywords