“İŞLEVSEL HALKBİLİMİ KURAMI” BAĞLAMINDA ŞABANÖZÜ DÜĞÜNLERİNDE “GÜVEYİ BAŞI DONATMA” MERASİMİ

Author:

Number of pages: 289-303
Year-Number: 2013-6 Issue 7

Abstract

Gelenek ve görenekler, örf ve adetler, inanç ve uygulamalar toplumların folklorik değerlerinden olup aynı zamanda da kültürel kodlarını oluşturur. Bir topluluğu veya bir milleti anlamada, tanımada ve tanımlamada kültürü oluşturan bu kültürel zenginlikler büyük öneme sahiptir. Sosyal hayatın içerisinde insanları bir araya getirmesi, eğitim veya kültürün gelecek kuşaklara aktarılarak eğitilmesi, toplumsal değerlere ve törelere destek vermesi aynı zamanda eğitime yönelik yöntem ve mekanizmaları bünyesinde barındırması folklor ürünlerinin en önemli işlevlerindendir. Kültürel zenginliklerimizden olan düğünlerimiz ve düğünlerin bir bölümünü oluşturan bazı merasimler bu folklor ürünleri arasında yer alır. Sosyo-kültürel değişimlerin ve dönüşümlerin yaşandığı günümüzde geleneksel düğün ve merasimlerin yaşatılmaya çalışıldığı yerlerden biri de Şabanözü ilçesidir. Bu uygulamalar çerçevesinde “güveyi başı donatma merasimi” önemli bir yer tutar. Şabanözü halk kültüründe “güveyi başı donatma merasimi”, kendine özgü geleneksel kurallar ve uygulamalar dâhilinde bir izleyici karşısında belli deyişlerle temsili olarak giydirilmesidir. Düğünün son günü yapılan bu merasim deneyimli biri tarafından yönetilerek güvey başı donatılır. Bu sırada anonim olan ve zamanla değişikliğe uğradığı görülen deyişler söylenir. Yöre halkının dünya görüşü ve yaşama biçimine ait izlerin yer aldığı bu deyişler adeta bir ibadet neşvesi içinde dinlenir ve deyiş aralarında Hz. Muhammed’e salâvat getirilir. Bu çalışmada unutulmaya yüz tutmuş uygulamalardan “geleneksel güveyi başı donatma” merasimini işlevsel halk bilimi kuramının “eğitim ve kültürün gelecek kuşaklara aktarılması, gelenek ve törelere destek olması” çerçevesinde değerlendirilecektir.

Keywords

Abstract

Customs, tradition, habit, and usage, relief and applicatinons become nations folkloric values but at the same time they form cultural codes. If we will be defining one nation or one community, our tradition the other country will be our possesion and treatment, It is most important functions for products of folklore that bring people together in the social life, to be transferred the education and culture to the next generation, to support social values and customs and the same time to shelter towards education. At this junk we will be telling the short way our cultural treatment that will be weddings, wedding is the most important thing for we can define it and so does celebration. Socio-cultural changes and transformations during the current tried to keep alive the traditional wedding ceremonies an done of the places in the county Şabanözü. These practices “within the dressing per moth ceremony” plays an important role. The celebration to make up the grooms head in Şabanözü weddings. At the lastday of wedding the groom’s head is dressed up as managing an experienced one. Meanwhile, it is telling that this statement’s (poem’s) seen an alteration with time and becoming anonymous. Local people general philosophy of life and this poem’s be located in life’s style showing it sings virtually listens as in worshipping and interval of statements say the salavat to Hz. Muhammed. That’s forgettable tradition tradition but it’s the most important to transport our custom to the other generation in addition in back education and culture up so. I mean that briefly it is one of the sentence that should be underline.

Keywords