RESİMSEL ANLATIM BAKIMINDAN “ACAİBÜ’L MAHLUKAT”, “TERCÜME-İ MİFTAH CİFRÜ’L-CAMİ” VE “AHVÂL-İ KIYÂMET” ESERLERİNDEKİ MİTOLOJİK UNSURLAR
THE MYTHOLOGICAL ELEMENTS IN “ACAİBÜ’L MAHLUKAT”, “TERCÜME-İ MİFTAH CİFRÜ’L-CAMİ” AND “AHVÂL-İ KIYÂMET” OPUSSES IN PICTORAL EXPRESSION

Author : Yüksel GÖĞEBAKAN
Number of pages : 123-141

Abstract

İnsanın çevresini tanıma, anlama ve aynı zamanda dönüştürme yaklaşımı, Onun yaratılışının bir gereği olarak değerlendirilmektedir. Yaşamı boyunca doğaüstü güçlüklerle karşılaşan insan, hayatı boyunca bir mücadele süreci yaşar. Bu mücadele sürecinde, sorunlara çözüm bulmakta zorluklarla karşılaşmasının bir sonucu olarak, bütün bu gerçekleşen olayları Tanrılarla özdeşleştirir, bilinmezliklerin hepsini bir yönüyle metafizik aleme taşır. Yapılan bu özdeşleştirmeler sonrasında da sayısız söylenceler üretme yoluna gider. Bu durum, onun için belki de en kolay yol olarak görülmektedir. Bu yolla insan, yaşam karşısındaki çaresizliğini sağlam temeller üzerine oturtarak, bir şekilde kendine teselli kaynakları yaratır. Kaynağını Orta Asya’nın coğrafi, iklimsel ve kültürel unsurlarından ve Anadolu’da yaşamış olan medeniyetlerin kültüründen alan zengin Türk Mitolojisi de, benzer kaygıların bir neticesi olarak tecelli etmiştir. Türk Mitolojisine has bu zenginlik özellikle resim sanatında kendini göstermiş, her geçen zaman diliminde büyüyerek, olgunlaşarak ve etkileşime girerek gelişme göstermiştir. Çok önceki tarihsel dönemlere ait mitolojik unsurlarda, İslamiyetin kabulü ile, bir gerileme yaşandığından bahsedilse de, İslami dönemde de kendine has mitolojik özellikler görmek mümkündür. Özellikle yazılan bazı minyatür kitapları bunlarla ilgili birçok görseli ortaya koymaktadır. Yapılan bu çalışmada, bahsedilen kaynaklar arasında önemli bir yere sahip olan Acaibü’l Mahlukat, Tercüme-i Miftah Cifrü’l-Cami ve Ahvâl-i Kıyâmet eserlerindeki mitolojik unsurlar hakkında bilgi verilmiştir.

Keywords

Mitoloji, Minyatür Resmi, Resim ve Mitoloji

Read: 844

Download: 268