ARKEOLOJİK ALANDA BİR TASARIM MACERASI; KARACAHİSAR KALESİ GİRİŞ KAPISI GÜVENLİ GEÇİŞ STRÜKTÜRÜ

Author:

Number of pages: 251-261
Year-Number: 2014- 30

Abstract

Ortaçağın gizemini içinde barındıran önemli bir ören yeri olan Karacahisar Kalesi, Eskişehir'in güneybatısında, 1010 metreyi bulan yükseklikte, yaklaşık olarak 200 x 300 metre bir alanı kaplayan sur ile çevrili Eskişehir ovasına hakim inanılmaz lojistik bir platonun üzerinde konumlandırılmıştır. Bizans döneminde bölgenin savunma hattındaki önemli hisarlardan birisi olduğu bilinmekle birlikte, kalenin inşa tarihi ve ismi konusundaki belirsizlikler devam etmektedir. Osman Gazi’nin 1288 yılında Karacahisar Kalesini ele geçirmesinin ardından Hutbe okutup, sikke bastırdığı yönündeki Osmanlı Kroniklerindeki bilgiler, Karacahisar’ı Osmanlı Beyliğinin Kuruluş evresindeki önemli yerleşimler arasında öne çıkarmaktadır. Karacahisar Kalesine kapsamlı bir restorasyon yapılana kadar kazı çalışmaları sırasında kaleye giriş ve çıkış yapan personel ve ziyaretçilerin can güvenliğini sağlamak amacıyla güvenli geçiş koridorunu oluştururken Karacahisar Kalesinin Osmanlı İmparatorluğu’nun ilk kurulum yeri olduğu düşüncesinden dolayı; “güvenli geçiş strüktürü”n de bu olayın ritüelini güçlendirecek bir kurguyla sıra dışı bir tasarım öngörüldü... Arkeolojik alanlarında mimari tasarımlar aracılığı ile korunmaya ihtiyacı olduğu aşikârdır. Ancak ülkemizdeki arkeolojik alanlar, “geçici tasarlanmış yapılar” ile yeni yeni tanışmaya başlamıştır. Bu tasarım sayesinde, ülkemizde mimarlar tarafından az bilinen bir alanın keşfedilmesi hedeflenirken, tüm arkeolojik alanlar için örnek model olması ve binlerce yıldır toprak üstünde ve altındaki kültürel mirasımızın kendi değerlerine değer katacak bir arakesitle buluşması arzulandı…

Keywords

Abstract

Karacahisar Castle; an important ruin site that includes the mystery of middle age is located on a logistic plateau at 1010 metre height in the southwest of Eskisehir that dominates an area of 200 x 300 metre surrounded by a wall. It is known to be one of the important castles in the defence line of the area in the Byzantine period. However, building date and the name of the caste are still uncertain. The information in Ottoman Chronicles that after conquering Karacahisar Castle in 1288, Osman Gazi delivered khutbah and coined reveals that Karacahisar was an important settlement during the foundation period. Until a comprehensive restoration was conducted in the Karacahisar Castle, a safe passage corridor was built during the excavation work, in order to ensure the security of the personnel and the visitors. Because Karacahisar Castle is considered to be the first foundation place of Ottoman Empire, an extraordinary design was projected for the “safe passage structure” to strengthen the ritual of this event… It is obvious that archaeological sites need to be preserved via architectural designs. However, in Turkey, “temporary designed structures” have only recently started be used in archaeological sites. The purpose of this design is making a little known site discovered by the architects in Turkey, setting a model for all archaeological sites, and meeting of the cultural heritage that has been on and under the earth for thousand of years with an intersection that will add more value to it…

Keywords