KITA SAHANLIĞININ SINIRLANDIRILMASINDA ULUSLARARASI UYGULAMALAR: SÖZLEŞMELER, İÇTİHAT VE DOKTRİN
INTERNATIONAL APPLICATIONS IN THE DELIMITATION OF CONTINENTAL SHELF: CONVENTIONS, JURISPRUDENCE AND DOCTRINE

Author : Arda ÖZKAN
Number of pages : 367-386

Abstract

Kıta sahanlığı, coğrafi olarak kara ülkesinin deniz altında devam eden doğal uzantısını, hukuki olarak karasularının ötesinde başlayıp belirli bir uzaklık ve derinliğe kadar süren deniz yatağı ve toprak altındaki bölgeyi ifade etmektedir. Bu bölge, devletlerin deniz yatağı ve toprak altındaki doğal kaynakların araştırılması ve işletilmesine imkan vermekte, devletlere belirli ölçülerde ve kurallarda münhasır haklar tanımaktadır. Fakat, kıyıları bitişik veya karşılıklı olan devletler arasında kıta sahanlığının dış sınırı ile yan sınırının tespit edilmesi ve sınırlandırılması, egemen haklarını kullanabilmeleri açısından komşu devletler arasında uyuşmazlıklara sebep olmaktadır. Kıta sahanlığı konusunda ortaya çıkan uyuşmazlıklar, ya uluslararası sözleşmeler uyarınca taraflar arasında diplomasi yoluyla ya da yargı ve hakemlik kararları tarafından hukuksal yöntemle çözüme kavuşturulmaktadır. Günümüze kadar kıta sahanlığı sınırlandırmasına dair birçok dava çözümlenmiştir. Söz konusu davalar, hem kıta sahanlığına ilişkin ilke ve kuralların uygulanması, hem de bu uygulamalar sonucu yeni ilkelerin yerleşmesi açısından önem arz etmektedir. Kıta sahanlığının coğrafi ve hukuksal açıdan tanımlandığı, kıta sahanlığının sınırlandırılmasına ilişkin uluslararası deniz hukuku kurallarının analiz edildiği bu çalışma, günümüze kadar Uluslararası Adalet Divanı ve hakemlik mahkemelerinde karara bağlanan başlıca kıta sahanlığı davalarını dile getirmektedir. Bu kapsamda, kıta sahanlığı konusunda uluslararası yargı hakemlik kuruluşları önüne gelen uyuşmazlıklar, gerek hukukun genel ilkeleri ve gerekse uluslararası deniz hukuku kuralları temel alınarak incelenmiştir.

Keywords

BMDHS, UAD, Hakemlik, Hakça İlkeler

Read: 731

Download: 249