KÖTÜLÜK SORUNU VE TEODİSE
THE PROBLEM OF EVIL AND THEODICY

Author : Özcan AKDAĞ
Number of pages : 473-480

Abstract

Tanrı ve kötülüğün varlığı düşünce tarihinde tartışılan önemli sorunlardan birisidir. Epicures’ten beri, bazı düüşnürler kötülüğün varlığı ile mutlak manada kamil ve iyi bir varlık olan Tanrı’nın varlığı arasında bir gerilimin olduğunu iddia etmişlerdir. Eğer Tanrı mutlak iyi ve her şeye kadir bir varlık ise, O, alemdeki kötülüğün varlığına müsaade etmezdi. Tecrübe etmekteyiz ki alemde kötülük vardır. Bunu temele alan Hume, Flew gibi ateist düşünürlerin çoğu, her şeye kadir ve mutlak iyi bir Tanrı’nın var olmadığı sonucuna ulaşmışlardır. Bu soruna çözüm bulmak için bir çok teist düşünür, ateistlerin iddialarına karşı argüman geliştirmişlerdir. Bu argümanlardan en önemlisi ‘teodise’dir. Teodisenin temel amacı, Tanrı’nın özsel nitelikleri ile alemde mevcut olan kötülük arasında herhangi bir tutarsızlığın olmadığını ve kötülüğün Tanrı’nın varlığı aleyhinde bir delil olamayacağını göstermeyi amaçlamaktadır. Bu bağlamda bir teodise, mutlak iyi olan bir Tanrı tarafından yaratılan alemde, kötülüğün iyiliğin bilinmesine hizmet etmesi ve daha büyük iyiliklere neden olması gibi önemli amaçlara hizmet ettiğini iddia eder. Bu sebepleri temele alan Augustine, Gazâlî, İbn Sînâ, Thomas Aquinas ve Leibniz gibi birçok teist düşünür bir teodise geliştirmeyi denemiştir. Onlara göre, Tanrı’nın kötülüğe müsaade etmek için haklı nedenleri olduğu için, mutlak iyi bir Tanrı ile yaratılmış alemdeki kötülük arasında bir tutarsızlık söz konusu değildir. Bu çalışmada kötülüğü temele alan ateistik iddialara cevap niteliğinde olan ve ‘teodise’ olarak adlandırılan cevaba yoğunlaştım. Sonuç olarak Tanrı’nın alemdeki kötülüğe müsaade etmesinin haklı nedenlerini, Tanrı’nın ilmine bilişsel erişim sağlamadaki kusurumuzdan dolayı tam olarak bilemeyeceğimiz sonucuna ulaştım.

Keywords

Kötülük, Tanrı, Teodise, Gazâli, Thomas Aquinas, Leibniz

Read: 656

Download: 219