MUHAMMED RASİM’İN HÂB-NÂME ADLI ESERİNDE HALK EDEBİYATI UNSURLARI
FOLK LITERATURE IN MUHAMMED RASIM'S HABNAME

Author : Muhammed Felat AKTAN
Number of pages : 181-187

Abstract

Halk edebiyatına ait unsurlar, ait oldukları milletlerin sosyal dokusunu, inançlarını, kültürünü yansıtan öğelerdir. Bir milletin birliğini, kimliğini, kısaca kültür adına bütün niteliklerini belirleyen halk edebiyatı motifleridir. Klasik edebiyat ise estetik gayeyi ön planda tutmakla birlikte altı asırlık geçmişi olan birçok kaynaktan beslenmiş ve aynı şekilde birçok alana kaynaklık etmiş köklü bir sahadır. Bu iki edebiyat alanı şekil ve içerik bakımından birbirinden ayrı düşse bile birbirini hem tematik yönden hem de biçim olarak zaman zaman etkilemiştir. Kimi şairler bir taraftan halk edebiyatı nazım biçimlerini kullanırken diğer taraftan divan şiiri geleneğini de sürdürmüştür. Konu olarak birçok ortak teması olan bu iki edebiyat üzerine bazı yazar ve şairler fikir üretmiştir. Bunlardan biri de Muhammed Rasim’dir. Müellifin Habname adlı eseri muhteva bakımından hem klasik hem de halk edebiyatını kapsar. Yazar, adı geçen eserde özellikle folklor unsurlarını ustalıkla kullanmış, zaman zaman edebî sanatlardan yararlanarak anlam kapalığına yol açan motifleri işlemiştir. Gazellerinde yerel unsurları sık sık kullanmasından dolayı günlük konuşma diline, atasözlerine deyimlere, yerel konulara, örf ve geleneklere yeterli derecede yer vermiştir. Tasavvufî terimleri açıklamada dil ve üslup ağır olsa bile onun şiirlerinde kullandığı dilin daha sade olduğu görülmüştür. Bu çalışmamızda Habname’de yer alan halk edebiyatı motif ve arkaik unsurlarına, atasözlerine, deyimlere, özdeyiş ve dualara yer verilmiştir.

Keywords

Habname, Alkış, Özdeyiş, Kargış, Deyim

Read: 1,581

Download: 539