Summary


EDEBİYAT’IN DİJİTALLEŞMESİ – TAMAMLANMAMIŞ MODERN ROMAN İÇERİSİNDE FİLOLOJİK KAZILAR
Günümüzde metinlerin bilgisayar aracılığıyla elektronik ortamlara taşınıp kullanılmaya başlanması, diğer bilim alanlarında olduğu gibi, filoloji bilimi için de bir yandan yeni bir araştırma alanı doğurmuş bir yandan da eski metinlerin yeniden okunmasında kullanılan önemli bir araç haline gelmiştir. Bilgisayar’ın filolojide kullanımı özellikle modern roman türü içerisindeki tamamlanmamış yapıtların incelenmesinde yeni bakış açılarının doğmasına yol açmıştır. Burada Avusturya’lı yazar Robert Musil’in tüm eserleri ve ölümünün ardından ortaya çıkan edebi mirasının dijitalleşme projesi örnek model olarak incelenmekte ve bu elektronik metinlerin filolojik çalışmalara ne tür katkılar sağladığı gösterilmektedir. Özellikle nicel bakımdan tasnifi bile güç olan böylesi devasa metinlerin ve yapıtların okunması ve incelenmesinde bilgisayarın hangi işlevleri üstlenebileceği vurgulanmaktadır. Bunun yanında edebi metinlerin elektronik kitap formatında okunması ve yabancı dil öğretiminde elektronik kitapların kullanılabilirliği de ele alınmaktadır. Edebiyatbiliminin araştırma nesnesi olan metin dijitalleşme yoluyla iki boyutlu bir dönüşüm geçirmiştir. Birinci düzlemde okur açısından yeni bir medya ve dolayısıyla da yeni bir bağlam kazanmış, ikinci düzlemde araştırmacı veya bilimsel bakış açısından da yeni veya yeniden inceleme olanakları sağlanmıştır. Bu olanaklar metinlerin diakronik, karşılaştırmalı ve çok katmanlı okumalar yapılmasından tarihsel-eleştirel transkripsiyonlara kadar araştırmacı veya okura fayda sağlamaktadır. Devrim niteliğinde sayılabilecek metnin dijitalleşmesi olgusu böylece eskiye dönük tüm bilim alanları içerisinde eser vermiş yazarların metinlerinin hem yeniden incelenmesine hem de bunlara yeni bakış açılarının kazandırılmasını mümkün kılmaktadır.

Keywords
Elektronik Kitap, Dijital Metinler, Robert Musil, Modern Roman, Filoloji