ISSN:2148-4163

BEYNAMLI HACI MUSTAFA EFENDİ'NİN HAYATI VE TBMM'DEKİ FAALİYETLERİ


1886-1931 yılları arasında yaşamış olan Beynamlı Hacı Mustafa Efendi, Osmanlı Mebusan Meclisi’nin I. ve II. dönemlerinde ve Türkiye Büyük Milet Meclisi’nin (TBMM) I. döneminde Ankara vekili olarak seçilmiştir. Osmanlı Mebusan Meclisi’nde oldukça aktif bir rol oynayarak birçok takrir vermiş ve çeşitli tartışmalarda bulunmuştur. Ülkenin oldukça çetin savaş koşulları altında ekonomik sorunlarla yüzleştiği dönemlerde memleketi olan Ankara’ya geçerek Kuvay-i Milliye hareketi yanlısı çalışmalarda bulunmuştur. Kuvvacıları kâfir ilan eden İstanbul fetvalarına karşı hazırlanan Ankara Fetvası’na imza atan Beynamlı Mustafa Efendi, Mustafa Kemal Paşa’nın talimatıyla Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti’nin Ankara şubesinin kurulmasına öncülük etmiştir. Millî Mücadele’ye destek vermek için Namazgahtepe’de verdiği ünlü Cuma hutbesi ile tanınan Beynamlı Mustafa Efendi, TBMM bünyesi altında tartışılan askeri, ekonomik, sosyolojik, ilmi ve dini tartışmalara aktif olarak katılarak düşüncelerini beyan etmiştir. Mecliste ikisi gizli oturumda olmak üzere elli kez konuşma yapmış ve beş adet soru önergesi vermiştir. TBMM’yi temsilen kutsal emanetleri Halife Abdülmecid Efendi’ye teslim etmek ve kendisine biat ve intihap etmek için oluşturulan heyette yer alan Beynamlı Mustafa Efendi, TBMM’deki görevinin ardından Ankara Dar’ül Halife Medresesinde asıl işi olan müderrislik görevine atanmış, daha sonra Ankara Vaizliği’ne getirilmiştir. Son olarak da Diyanet İşleri Başkanlığı Müşavere Heyeti azalığı görevini yapan Beynamlı Mustafa Efendi bu görevi esnasında vefat etmiştir.


Keywords


Beynamlı Mustafa Efendi, TBMM, Hutbe, Ankara, Millî Mücadele

Author: Zekeriya AKMAN
Number of pages: 501-514
DOI: http://dx.doi.org/10.29228/JASSS.37833
Full text:
The Journal of Academic Social Science Studies
E-Mail Subscription

By subscribing to E-Newsletter, you can get the latest news to your e-mail.