GELENEKSEL BAĞLAMDA GAZİANTEP CERİTOBASI KÖYLERİNDE KIŞ HAZIRLIKLARI
WINTER PREPARATIONS IN THE VILLAGES OF GAZIANTEP CERITOBA IN THE TRADITIONAL CONTEXT

Author : Hüseyin Kürşat TÜRKAN - Zeynep ÇİLOĞLU
Number of pages : 153-168

Abstract

İnsanın hayatta kalabilmesi için besin alması gerekmektedir. Besinin vücuda alınması ise beslenme işlemidir. İnsanın beslenmesi için gerekli olan besinler ise doğada bulunmaktadır. Yaşanılan coğrafya aynı zamanda bir toplumun beslenme bilincini de ortaya koymaktadır. Besin ihtiyacı ise insanın yaşadığı coğrafyaya göre farklılık göstermektedir. Bu farklılıklar ise toplulukların kendilerine has mutfak kültürünü oluşturmaktadır. Bu durumu beslenme antropoloji bağlamında değerlendirirsek beslenme, salt biyolojik bir eylemin ötesine geçerek kültürel bir olgu haline dönüşmektedir. Bu kültürel olgu ise yüzyıllar boyunca şekillenmekte ve yenilenmektedir. Bu şekillenme ve yenilenme sonucunda ise besinleri saklamak ya da mevsimi dışında da tüketmek için muhafaza etmeye yarayan farklı farklı yöntemler ortaya çıkmıştır. Teknoloji, ekonomi ve eğitim iyileşmesinin yansımaları mutfak kültüründe de görülmüştür. Bu değişmeler sonucunda mutfakta kullanılan malzeme ve araç gereçlerde değişmeler meydana gelmiştir. Özellikle hazır yiyeceğin hayatımıza girmesi geleneksel mutfak kültüründe önemli değişmelere sebebiyet vermiştir. Bu değişmeler özellikle şehirleşmiş bölgelerde daha çok görülürken geleneksel usul yaşayan insanlarda çok fazla görülmemektedir. Son zamanlarda ise sağlıklı ve organik beslenmenin tekrar gündeme gelmesi geleneksel usullerle hazırlanan kış yiyeceklerine olan ilgiyi arttırmıştır. Gaziantep ili genel anlamda kış için yapılan hazırlıklarıyla da oldukça dikkat çekicidir. Özellikle kurutmalık yani kuru gıda hazırlama konusunda oldukça önde olan şehirde ise kış hazırlıklarının halk arasında hala oldukça önemli bir yeri vardır. Yöre halkı kış mevsiminde besin temin edebilmek için yaz mevsiminde bolca bitki ekip kurutmakta ya da konserve yapmaktadır. Biz, bu çalışmamızda özellikle Gaziantep ili Şehitkâmil ilçesine bağlı Ceritobası köyleri (Cerityeniyapan Köyü, Acaroba Köyü, Yenişarkaya Köyü, Eskişarkaya Köyü, Sarılar, Yamaçoba Köyü, Bayatlı Köyü, Şıhlıcerit Köyü) olarak adlandırılan köylerde halkın yapmış olduğu geleneksel kış hazırlıkları hakkında bilgi verip yapılan yiyeceğin içeriğinin ne olduğu ne zaman, nasıl ve hangi amaçla yapıldığı gibi konulara değineceğiz. Çalışmamız gözlem, görüşme yöntemi ile yapılmış olup yöre halkının geçmişten bugüne sosyo kültürel ve ekonomik yapısının kış hazırlıklarına olan etkisi de gözler önüne serilerek söz konusu geleneğin günümüzdeki uygulanma şekilleri tespit edilecektir.

Keywords

Kış Hazırlıkları, Halk Mutfağı, Folklor, Kültür, Gaziantep, Ceritobası

Read:72

Download: 32